Viêm lợi kiêng ăn và nên ăn gì để nhanh khỏi? 4 thực phẩm tốt bạn cần biết

Câu hỏi: “Chào bác sĩ, em đang bị viêm lợi, có xuất hiện sưng đỏ và đau nhức. Bác sĩ cho em hỏi với tình trạng này thì nên kiêng ăn gì để không bị nặng thêm và những thực phẩm nào nên ăn khi bị viêm lợi để nhanh khỏi ạ. Mong nhận được phản hồi từ bác sĩ. Em xin cảm ơn ạ.” (Bạn Khánh Linh – Ninh Bình)

Trả lời: Chào Khánh Linh, cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi về cho Nha khoa Quốc tế Việt Pháp. Với thắc mắc “viêm lợi kiêng ăn gì”, bác sĩ Trần Thanh Tùng – chuyên môn Tổng quát tại Nha khoa Quốc tế Việt Pháp đưa ra giải đáp như sau:

“Khi bị viêm lợi, để tránh tình trạng bệnh lý tiến triển nặng hơn, bạn nên kiêng các thực phẩm nhiều đường và tinh bột tinh luyện như bánh kẹo, nước ngọt… vì dễ tạo mảng bám, tăng nguy cơ gây viêm. Ngoài ra những thực phẩm cứng, dai và giòn như mía, bò khô, bánh tráng nướng, khoai tây chiên, bánh quy giòn… bạn cũng cần kiêng khi đang bị viêm lợi. Bởi vì những thực phẩm này rất dễ làm tổn thương vùng lợi đang viêm, gây đau nhức và chảy máu.

Bên cạnh đó, những nhóm thực phẩm, đồ uống quá nóng/lạnh hoặc có tính axit cao, chất kích thích như chanh, kem, đồ chua, cà phê, thuốc lá… bạn cũng cần phải hạn chế trong giai đoạn đang bị bệnh viêm lợi”.

Để giúp bạn Khánh Linh và những khách hàng khác hiểu rõ hơn về chế độ ăn uống khi bị viêm lợi, bài viết sau đây của Nha khoa Quốc tế Việt Pháp sẽ cung cấp chi tiết hơn danh sách những thực phẩm cần kiêng và nên ăn khi bị viêm lợi. Từ đó giúp mỗi người xây dựng chế độ ăn phù hợp nhằm kiểm soát và hỗ trợ điều trị bệnh viêm lợi. 

1. Viêm lợi kiêng ăn gì? Danh sách thực phẩm cần “né” gấp

Viêm lợi (viêm nướu) là bệnh lý răng miệng phổ biến, biểu hiện rõ rệt là lợi bị sưng đỏ, đau, dễ bị chảy máu khi có tác động. Viêm lợi thường do vi khuẩn mảng bám gây ra, vì thế chế độ ăn uống đóng vai trò rất quan trọng trong việc kiểm soát và hỗ trợ điều trị bệnh lý này.

Khi bị viêm lợi, khách hàng cần kiêng các nhóm thực phẩm sau đây:

• Thực phẩm chứa nhiều đường và tinh bột tinh luyện 
• Thực phẩm quá cứng, dai và giòn 
• Thực phẩm cay và nhiều axit
• Thực phẩm quá nóng hoặc quá lạnh 
• Đồ uống chứa cồn, gas và chất kích thích

Dưới đây là bảng danh sách chi tiết những thực phẩm mà người bị viêm lợi cần “NÉ” gấp để tình trạng bệnh lý không tiến

1.1. Đường và tinh bột

Viêm lợi là một trong những bệnh lý rất “kỵ” những thực phẩm có chứa nhiều đường và tinh bột tinh luyện – “thức ăn” của các chủng vi khuẩn gây viêm lợi. 

Cơ chế gây hại của nhóm thực phẩm này đối với người đang bị viêm lợi là:

•  Vi khuẩn lên men, sản sinh axit và làm mòn men răng, kích ứng vùng nướu bị viêm dẫn đến chảy máu hoặc tụt lợi (biến chứng nguy hiểm của bệnh viêm lợi)
• Tinh bột dính vào kẽ răng, khó khăn khi vệ sinh, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và gây viêm kéo dài.

Dưới đây là chi tiết các thực phẩm chứa đường và tinh bột mà bạn nên tránh khi bị viêm lợi: 

• Kẹo ngọt, bánh quy, sôcôla sữa, bánh kem, sữa đặc
• Nước ngọt có gas, nước tăng lực, trà sữa
• Bánh mì trắng, mì ăn liền

1.2. Thức ăn cứng, dai

Khi bị viêm lợi, vùng mô nướu đang rất nhạy cảm, vì thế thức ăn cứng, dai rất dễ gây trầy xước, sưng đau. Cho nên theo bác sĩ nha khoa, khi bị viêm lợi khách hàng cần kiêng những thực phẩm quá cứng, dai.

Cơ chế gây hại:

• Gây lực ma sát mạnh lên vùng mô nướu đang bị viêm, dẫn đến sưng, đau và dễ trầy xước, chảy máu.
• Các mảnh vụn nhỏ dễ mắc kẹt vào kẽ răng, khó vệ sinh, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, tăng nguy cơ viêm nhiễm kéo dài.

Các loại thức ăn cứng, dai cần tránh bao gồm:

• Các loại hạt cứng: Hạt dưa, hạt điều rang giòn
• Bánh tráng nướng, thịt bò khô, mực khô
• Khoai tây chiên giòn, bánh quy giòn
• Bánh đa, cốm gạo rang

1.3. Đồ cay, nóng và có tính axit

Cơ chế gây hại của những thực phẩm cay, nóng và có tính axit đối với bệnh lý viêm lợi đến từ chính đặc tính chứa nhiều cay, nhiệt độ nóng và tính axit cao của nhóm thực phẩm này.

Cơ chế gây hại:

• Axit từ thực phẩm có thể làm mòn thêm lớp men răng vốn đang yếu do viêm, gây ê buốt và kích ứng mô nướu. Ngoài ra thực phẩm có tính axit còn làm giảm độ pH trong khoang miệng, tạo môi trường lý tưởng cho vi khuẩn phát triển.
• Thực phẩm cay và nhiệt độ cao sẽ kích thích vùng lợi đang bị viêm, gây bỏng rát, lan rộng vết loét, từ đó kéo dài thời gian phục hồi. 

Các loại thực phẩm nóng và có tính axit cần kiêng:

• Trái cây chua, có tính axit: chanh, cam, quýt, bưởi, xoài, dứa
• Đồ muối chua: cà muối, dưa chua, kim chi
• Giấm, nước sốt cay có giấm
• Ớt, ớt tiêu

1.4. Thực phẩm quá nóng hoặc quá lạnh

Nhiệt độ quá cao hoặc quá thấp đều có thể tác động đến tình trạng viêm lợi thông qua cơ chế gây hại như sau:

• Nhiệt độ quá cao, thấp sẽ gây giãn hoặc co mạch đột ngột tại vùng nướu viêm, ảnh hưởng đến tuần hoàn máu, khiến mô nướu bị viêm chậm hồi phục. 
• Nhiệt độ cực đoan có thể gây ra tình trạng ê buốt răng, nhất là khi men răng bị mòn, cổ chân răng lộ ra khiến khách hàng khó chịu, ảnh hưởng đến ăn uống và vệ sinh

Các loại thực phẩm quá nóng hoặc quá lạnh cần tránh:

• Cà phê nóng, trà nóng vừa đun sôi
• Cháo/súp siêu nóng, lẩu nóng
• Kem lạnh, đá viên, trà đá lạnh, sinh tố lạnh

1.5. Rượu bia, thuốc lá và chất kích thích

Khi bị viêm lợi, bạn nhất định phải kiêng rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích khác, bởi vì chúng đều có tác hại đối với những viêm nhiễm đang diễn ra tại vùng mô nướu. Cụ thể: 

• Rượu, bia: Gây khô miệng, làm giảm tiết nước bọt, gây mất cân bằng pH trong khoang miệng, từ đó khiến vi khuẩn dễ sinh sôi. 
• Thuốc lá, cà phê: Gây co mạch máu nướu, giảm khả năng tự lành và gây đổi màu mô nướu, khiến bệnh lý diễn tiến âm thầm nhưng nguy hiểm hơn.
• Nước có gas: Chứa nhiều axit gây bào mòn men răng, từ đó gia tăng nguy cơ viêm nhiễm.

Các loại bia rượu, chất kích thích cần tránh:

• Bia, rượu trắng, rượu vang
• Nước ngọt có gas, nước tăng lực
• Cà phê đen, thuốc lá, trà đặc

1.6. Đồ ăn chiên rán, nhiều dầu mỡ 

Các bác sĩ nha khoa đều khuyến cáo, những người đang bị viêm lợi cần kiêng đồ ăn chiên rán và nhiều dầu mỡ. Nhóm thực phẩm này có thể gây hại và làm bệnh lý trở nên nghiêm trọng hơn theo cơ chế sau:

• Gây viêm âm ỉ, làm chậm quá trình hồi phục của nướu: Trong thực phẩm chiên rán, nhiều dầu mỡ thường chứa acid béo bão hòa và chất béo trans. Đây là những chất làm tăng phản ứng viêm, ảnh hưởng đến khả năng phục hồi mô nướu và làm kéo dài tình trạng sưng đỏ, chảy máu nướu.
• Ảnh hưởng đến hệ miễn dịch tại khoang miệng: Các chất béo xấu có trong thực phẩm chiên rán, nhiều dầu mỡ sẽ làm giảm chức năng miễn dịch tại chỗ, khiến vi khuẩn dễ tấn công hơn và gây nặng thêm các túi viêm quanh răng.
• Khó tiêu, giảm hấp thu dinh dưỡng cần thiết cho nướu: Ăn nhiều dầu mỡ khiến hệ tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, hấp thu kém vitamin C, D, omega-3 – những dưỡng chất cần thiết để mô lợi lành lại nhanh chóng.

Các loại đồ ăn chiên rán, nhiều dầu mỡ nên tránh:

• Gà rán, nem rán, cá chiên giòn
• Khoai tây chiên, bánh chiên, đậu chiên
• Xúc xích rán, pizza nhiều phô mai…

2. Bị viêm lợi nên ăn gì? “Siêu thực phẩm” cho nướu chắc khỏe

Khi bị viêm lợi, chế độ ăn uống cần được xây dựng hợp lý, trong đó chú trọng những thực phẩm giúp kiểm soát và hỗ trợ quá trình điều trị viêm lợi, để vùng viêm nhiễm nhanh lành.

Theo chia sẻ của bác sĩ Trần Thanh Tùng của Nha khoa Quốc tế Việt Pháp, bị viêm lợi nên ưu tiên sử dụng các nhóm thực phẩm sau đây:

• Nhóm thực phẩm chứa nhiều Vitamin C giúp tăng miễn dịch, tái tạo mô nướu
• Nhóm thực phẩm giàu canxi, Vitamin D và Probiotics
• Nhóm thực phẩm giàu chất xơ
• Những thực phẩm có khả năng chống viêm tự nhiên như tỏi, sữa chua không đường, Omega-3…

Sau đây hãy cùng tìm hiểu chi tiết về các “siêu thực phẩm” nên ăn khi bị viêm lợi để giúp nướu chắc khỏe.

2.1. Vitamin C – Tăng miễn dịch, tái tạo mô nướu

Vitamin C là chất thiết yếu trong quá trình tổng hợp collagen – thành phần chính cấu tạo nên mô liên kết, trong đó có cả mô nướu. Bởi vậy, với những người đang bị viêm lợi, việc bổ sung đủ vitamin C là rất cần thiết giúp:

• Tái tạo mô nướu bị tổn thương sau viêm nhiễm hoặc sau điều trị nha khoa.
• Kháng oxy hóa mạnh, bảo vệ tế bào nướu trước sự tấn công của vi khuẩn, từ đó giảm tình trạng chảy máu, đau nhức
• Giảm tình trạng chảy máu chân răng, một biểu hiện rất phổ biến của thiếu hụt vitamin C.
  

Để bổ sung vitamin C khi điều trị viêm lợi, khách hàng có thể lựa chọn các nguồn thực phẩm giàu vitamin C gồm:

• Dâu tây
• Kiwi
• Ớt chuông
• Bông cải xanh
• Cà chua
• Cam ngọt
• Bưởi ngọt

2.2. Canxi – Vitamin D – Probiotics: Xây nền răng – nướu khỏe

Canxi – Vitamin D – Probiotics là 3 dưỡng chất kết hợp để tạo nên một nền móng vững chắc cho răng và nướu. Cụ thể:

• Canxi: Giúp duy trì mật độ xương hàm, răng bám chắc vào xương ổ răng.
• Vitamin D: Giúp hỗ trợ hấp thụ canxi hiệu quả, tránh tình trạng tiêu xương sớm.
• Probiotics: Cân bằng hệ vi sinh trong khoang miệng, giảm vi khuẩn gây viêm hình thành và phát triển.

Bởi vậy, việc bổ sung 3 chất này khi bị viêm lợi là điều cực kỳ cần thiết. Khách hàng có thể lựa chọn những thực phẩm giàu nhóm dưỡng chất này:

• Sữa và sữa chua không đường
• Cá thu, cá hồi 
• Lòng đỏ trứng gà
• Hạt hạnh nhân

2.3. Thực phẩm giàu chất xơ – Làm sạch tự nhiên, kích thích nước bọt

Một trong những chất hỗ trợ chăm sức khỏe răng miệng hiệu quả là thực phẩm giàu chất xơ. Nhóm thực phẩm này giúp làm sạch răng miệng tự nhiên, kích thích nước bọt và hỗ trợ kiểm soát bệnh lý viêm lợi. Cụ thể:    

• Thực phẩm giàu chất xơ tạo lực nhai, giúp loại bỏ mảng bám trên răng một cách tự nhiên và nhẹ nhàng.
• Kích thích tuyến nước bọt, trung hòa axit và giảm tình trạng khô miệng – một trong những yếu tố thúc đẩy viêm lợi.

Với nhóm thực phẩm này, khách hàng có thể bổ sung bằng việc lựa chọn sử dụng những loại rau củ, trái cây như:

• Táo
• Lê
• Cà rốt
• Cần tây
• Dưa chuột
• Rau xanh (nên luộc, hấp, xay nếu đang bị đau nướu)

2.4. Hoạt chất chống viêm tự nhiên – Làm dịu nướu, hỗ trợ lành thương

Một số hoạt chất từ tự nhiên có tác dụng giảm viêm, kháng khuẩn và đẩy nhanh quá trình phục hồi mô nướu mà những người bị viêm lợi nên ưu tiên sử dụng. Cụ thể:

• Omega-3: Giúp giảm viêm, điều hòa phản ứng miễn dịch.
• Polyphenol (trong trà xanh): Giúp ngăn ngừa vi khuẩn gây viêm nướu.
• Coenzyme Q10: Tham gia vào quá trình tái tạo tế bào nướu, chống oxy hóa mạnh.
• Allicin (từ tỏi): Hoạt chất có khả năng kháng khuẩn tự nhiên mạnh mẽ, đặc biệt với vi khuẩn ở khoang miệng.

Khách hàng có thể bổ sung bằng cách lựa chọn các thực phẩm như: 

• Cá béo (cá hồi, cá mòi)
• Hạt óc chó
• Trà xanh
• Thịt gà, thịt bò
• Ngũ cốc nguyên hạt
• Tỏi tươi

3. Chăm sóc răng miệng khi bị viêm lợi như thế nào để giảm đau?

Khi bị viêm lợi, chế độ chăm sóc răng miệng cần được chú trọng để giúp giảm đau, viêm nhiêm và đặc biệt là ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm khác như tụt lợi, viêm nha chu, răng lung lay. Dưới đây là các cách chăm sóc răng miệng khi bị viêm lợi mà khách hàng có thể áp dụng:

• Đánh răng nhẹ nhàng và kỹ lưỡng: Khi bị viêm lợi hãy lựa chọn loại bàn chải đánh răng lông mềm và kem đánh răng có chứa fluor – kháng viêm nhẹ để chăm sóc răng miệng. Mỗi ngày 2 lần bạn nên đánh răng nhẹ nhàng để làm sạch mảng bám mà không gây trầy xước vùng nướu bị viêm. Để làm sạch kẽ răng, bạn có thể sử dụng thêm máy tăm nước và chỉ nha khoa. Nếu nướu quá nhạy cảm hãy dùng máy tăm nước chế độ áp lực nhẹ để vừa làm sạch vừa massage vùng nướu.
• Ăn thực phẩm mềm, dễ tiêu hóa: Trong giai đoạn viêm lợi, hãy ưu tiên sử dụng các thực phẩm mềm, dễ tiêu hóa vừa đảm bảo đủ dinh dưỡng vừa không gây áp lực quá mạnh lên vùng nướu đang viêm nhiễm. Lưu ý hạn chế và kiêng các thực phẩm cay nóng, cứng, dai và giòn.
• Khám răng định kỳ: Hãy duy trì thói quen khám răng định kỳ tại nha khoa từ 3 – 6 tháng/lần để được bác sĩ kiểm tra, thực hiện làm sạch răng miệng, cạo vôi bằng biện pháp chuyên nghiệp. Đồng thời giúp phát hiện sớm các biến chứng của viêm lợi nếu có, từ đó có biện pháp xử lý kịp thời. 
• Gặp bác sĩ ngay khi có dấu hiệu bất thường: Nếu tình trạng viêm lợi diễn biến xấu, xuất hiện các triệu chứng bất thường như sưng đau kéo dài, chảy máu nhiều, có mủ… khách hàng cần gặp bác sĩ nha khoa ngay để được thăm khám và đưa ra hướng xử lý phù hợp.
• Duy trì lối sống lành mạnh: Hãy duy trì lối sống lành mạnh, giảm stress, ngủ đủ giấc, ăn uống điều độ để hỗ trợ miễn dịch toàn thân tốt nhất. Từ đó giúp kiểm soát và hỗ trợ điều trị bệnh viêm lợi hiệu quả. 

Như vậy, việc xây dựng một chế độ ăn uống hợp lý, giàu dưỡng chất là điều cần thiết khi bị viêm lợi. Hy vọng với những giải đáp trên đây, khách hàng đã nắm rõ viêm lợi kiêng ăn gì và nên ăn gì để hỗ trợ kiểm soát và điều trị bệnh lý hiệu quả. Từ đó ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm như tụt lợi, viêm nha chu.

Khách hàng có bất cứ vấn đề gì liên quan đến việc chăm sóc sức khỏe răng miệng, bao gồm cả điều trị viêm lợi nhẹ hoặc đã tiến triển thành bệnh lý nghiêm trọng, hãy liên hệ ngay với Nha khoa Quốc tế Việt Pháp qua số hotline: 0363.85.85.87 để được hỗ trợ đặt lịch và tư vấn miễn phí.

Để phản ánh về chất lượng dịch vụ tại phòng khám Nha khoa Quốc Tế Việt Pháp, quý khách hàng vui lòng liên hệ qua số tổng đài: 19006478.