[Sự thật] Răng khôn xô lệch hàm gây nguy hiểm? Tác hại và phương pháp điều trị 

Răng khôn xô hàm là hệ quả của răng khôn mọc lệch, sai hướng, nghiêng về phía trước và tạo áp lực lên răng số 7. Tình trạng này kéo dài có thể gây đau nhức, sưng nướu, xô lệch cả hàm răng và ảnh hưởng đến khớp cắn, thẩm mỹ. Sau đây hãy cùng tìm hiểu về mức độ nguy hiểm của răng khôn xô lệch hàm, dấu hiệu nhận biết và phương pháp điều trị hiệu quả, với sự tư vấn chuyên môn của bác sĩ Nguyễn Hồng Quân – bác sĩ cao cấp tại hệ thống Nha khoa Quốc tế Việt Pháp.

1. Nguyên nhân răng khôn gây xô lệch hàm 

Răng khôn (răng số 8) là chiếc răng mọc sau cùng trên cung hàm, khi các răng khác đã mọc ổn định, thường xuất hiện trong khoảng từ 17 – 25 tuổi.

Do xuất hiện khi xương hàm đã cứng chắc, ít tăng trưởng kích thước và diện tích cung hàm không đủ chỗ nên răng khôn thường mọc lệch, mọc ngang hoặc mọc ngầm.

Lý do răng khôn dễ gây xô lệch hàm

• Ở người trưởng thành, xương hàm đã cứng chắc, gần như không tăng thêm về kích thước
• Diện tích cung hàm không đủ chỗ trống cho một chiếc răng mới mọc lên
• Răng khôn có kích thước tương đương các răng hàm lớn
• Răng khôn mọc ở vị trí cuối cùng, nơi không còn khoảng trống

Cơ chế gây xô lệch hàm khi răng khôn mọc:

• Răng khôn mọc lệch hướng về phía trước tạo áp lực lớn lên răng số 7.
• Lực đẩy này lan dần sang các răng phía trước theo hiệu ứng Domino, khiến toàn bộ hệ thống răng trên cung hàm bị dịch chuyển, chen chúc và xô lệch để nhường chỗ cho răng khôn mọc.
• Răng khôn mọc ngầm có thể tạo áp lực lên xương hàm, làm thay đổi cấu trúc xương và gây biến dạng khuôn mặt

2. Dấu hiệu nhận biết hàm bị xô lệch do răng khôn

Răng khôn mọc lệch hay ngầm thường không gây xô lệch hàm ngay lập tức mà âm thần tác động và tăng dần theo thời gian. Dưới đây là những dấu hiệu nhận biết hàm bị xô lệch do răng khôn:

• Về hình thái răng: Răng cửa vốn đều đẹp bắt đầu bị chen chúc, xô lệch, không còn ngay hàng thẳng lối. Sự thay đổi này diễn ra chậm nhưng liên tục, đặc biệt rõ hơn ở vùng răng trước.
• Về khớp cắn: Cảm giác hàm bị lệch khi cắn hoặc nhai, một bên hàm tiếp xúc trước bên còn lại. Tình trạng này kéo dài sẽ ảnh hưởng tới khớp thái dương hàm, gây đau đầu, mỏi hàm về lâu dài.
• Về cảm giác và biểu hiện bên ngoài: Hàm bị xô lệch do răng khôn có thể biểu hiện thông qua các dấu hiệu về cảm giác. Cụ thể:
  • Sưng to một bên hàm do viêm lợi hoặc áp lực từ răng khôn mọc lệch. Sưng có thể tái phát nhiều lần. 
  • Cứng hàm, khó mở miệng hoặc đau nhức khi nhai. Dấu hiệu này thường gặp trong giai đoạn răng khôn viêm hoặc mọc lệch mạnh.
  • Đau nhức vùng răng khôn lan lên thái dương, vùng tai hoặc xuống cổ
• Hình ảnh X-quang cho thấy răng khôn mọc lệch: Chụp phim X-quang là cơ sở chính xác nhất tình trạng răng khôn. Hình ảnh phim sẽ cho thấy răng khôn mọc lệch, ngang hoặc ngầm, tiêu xương hoặc viêm chóp. Thậm chí chụp X-quang còn cho thấy nguy cơ xô lệch hàm ngay cả khi chưa có biểu hiện rõ bên ngoài.
• Khó vệ sinh, hay giắt thức ăn: Do vị trí mọc bất thường, răng khôn và răng số 7 có thể tạo khe hở khiến thức ăn dễ giắt vào và khó làm sạch. Điều này dễ dẫn đến sâu răng, viêm lợi, hôi miệng, lâu dần sẽ tăng áp lực và nguy cơ xô lệch hàm.
• Răng số 7 bị đẩy nghiêng: Đây là dấu hiệu có giá trị chẩn đoán cao, răng số 7 có thể bị nghiêng về phía trước khiến khớp cắn vùng hàm thay đổi. Nếu không can thiệp sớm, răng số 7 có thể bị sâu, viêm chóp răng, giảm khả năng bảo tồn. 

3. Tác hại của việc xô lệch hàm kéo dài

Việc xô lệch hàm kéo dài có thể dẫn đến nhiều tác hại nguy hiểm cho sức khỏe răng miệng. Cụ thể như sau:

• Ảnh hưởng thẩm mỹ: Răng chen chúc, lệch đường giữa sẽ khiến nụ cười kém hài hòa, khuôn mặt có thể mất cân đối. Điều này khiến nhiều người ngại cười, thiếu tự tin khi giao tiếp, nhất là khi sự xô lệch xảy ra ở nhóm răng cửa.
• Suy giảm chức năng ăn nhai: Khi răng bị xô lệch sai vị trí, lực nhai sẽ phân bố không đều, từ đó dẫn đến hiệu quả ăn nhai sụt giảm, thức ăn không được nghiền nát gây khó chịu cho hệ tiêu hóa. Lâu dần có thể dẫn đến mỏi hàm, hình thành thói quen nhai lệch một bên, tình trạng lệch hàm ngày càng nặng hơn.
• Bệnh lý răng miệng: Răng xô lệch tạo kẽ hở khó vệ sinh, dẫn đến tích tụ mảng bám, gây ra các bệnh lý như sâu răng, viêm nướu, viêm nha chu và hôi miệng. Xem thêm bài viết răng số 8 bị sâu có nên nhổ không để hiểu về tác hại của bệnh lý này.
• Sai lệch khớp cắn: Xô lệch hàm kéo dài sẽ khiến khớp cắn bị sai lệch, lâu dần sẽ làm mòn răng, nứt/vỡ răng thậm chí đau khi cắn hoặc nhai.
• Viêm lợi trùm, sâu răng số 7: Xô lệch hàm liên quan đến răng khôn sẽ rất dễ ảnh hưởng đến răng số 7 và vùng nướu phía sau hàm, từ đó khiến viêm lợi trùm tái phát, răng số 7 bị sâu mặt sau dẫn đến đau nhức, sưng nướu.
• Biến chứng thần kinh và khớp: Khi khớp cắn bị sai lệch kéo dài, khớp thái dương hàm và vùng thần kinh xung quanh có thể bị ảnh hưởng. Cụ thể:
  • Gây rối loạn hoặc đau khớp thái dương hàm, đau đầu kinh niên, ù tai.
  • Áp lực lên dây thần kinh có thể gây tê bì vùng môi, lưỡi hoặc cằm.
• Khó khăn khi niềng răng về sau: Xô lệch hàm càng lâu việc niềng răng sẽ càng phức tạp và kéo dài thời gian do răng chen chúc nặng, phải xử lý thêm các vấn đề như nhổ răng, điều trị sâu hoặc viêm nha chu… 

4. Có nên nhổ răng khôn để tránh xô lệch hàm không?

Có nên nhổ răng khôn không theo bác sĩ nha khoa: Không phải tất cả các trường hợp đều bắt buộc phải nhổ răng khôn để tránh xô lệch hàm. Bác sĩ sẽ căn cứ vào hướng mọc, tình trạng viêm nhiễm và mức độ ảnh hưởng đến toàn bộ hàm răng để đưa ra chỉ định phù hợp.

4.1. Trường hợp NÊN nhổ răng khôn 

Răng khôn được bác sĩ khuyến nghị nên nhổ bỏ khi có nguy cơ xô lệch hàm và biến chứng lâu dài, cụ thể thuộc một trong các trường hợp sau đây:

• Răng khôn mọc lệch, mọc ngầm nghiêng về phía trước và tạo áp lực lên răng số 7
• Răng khôn gây đau, viêm, ảnh hưởng răng kế cận, viêm lợi trùm tái đi tái lại
• Răng khôn có nguy cơ gây xô lệch hàm theo đánh giá bác sĩ dựa trên kết quả chụp X-quang cũng như thăm khám lâm sàng. Việc nhổ bỏ răng khôn lúc này sẽ giúp giảm áp lực lên cung hàm, ngăn ngừa xô lệch cung hàm.

4.2. Trường hợp CHƯA CẦN nhổ ngay

Trong một số trường hợp răng khôn có thể chưa cần nhổ ngay, được giữ lại để theo dõi nếu đảm bảo các điều kiện sau:

• Răng khôn mọc thẳng và đúng trục, không tì đè lên răng số 7 cũng như có đủ khoảng trống trên cung hàm để mọc lên
• Không đau, không viêm lợi trùm hoặc gây khó chịu kéo dài
• Dễ vệ sinh và được theo dõi định kỳ, chụp X-quang

4. Phương pháp khắc phục và điều trị xô lệch hàm

Dưới đây là những phương pháp khắc phục và điều trị xô lệch hàm thường được bác sĩ chỉ định:

• Nhổ răng khôn: Đây là giải pháp triệt để nhất để loại bỏ nguồn cơn gây áp lực lên hàm. Bác sĩ thường chỉ định nhổ càng sớm càng tốt để bảo vệ các răng còn lại, nhất là khi răng khôn mọc lệch, ngầm, đè tì lên răng số 7 hoặc gây viêm, đau nhức
• Chỉnh nha (Niềng răng): Sau khi nhổ răng khôn, nếu răng đã xô lệch nhiều, cần can thiệp niềng răng để đưa các răng về đúng vị trí chuẩn trên cung hàm và cân chỉnh lại khớp cắn. Phương pháp này thường được chỉ định khi răng chen chúc, lệch đường giữa, sai lệch khớp cắn rõ rệt và ảnh hưởng đến chức năng ăn nhai, thẩm mỹ.
• Tập luyện và thay đổi thói quen: Tập các bài tập cơ hàm theo hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp hỗ trợ phục hồi và tránh thói quen nhai một bên để giữ cân bằng cấu trúc hàm. Nên áp dụng phương pháp này ở giai đoạn sau khi nhổ răng khôn, trong hoặc sau quá trình niềng răng.
• Khám nha khoa định kỳ: Khách hàng nên thăm khám nha khoa định kỳ 6 tháng/lần tại Nha khoa Việt Pháp hoặc các cơ sở uy tín khác, chụp phim X-quang khi cần để theo dõi hướng mọc của răng khôn và xử lý kịp thời trước khi biến chứng xảy ra.

Răng khôn xô lệch hàm là tình trạng thường gặp khi răng khôn mọc lệch, mọc ngầm hoặc tạo áp lực lên răng số 7. Với tình trạng xô lệch hàm, việc điều trị nên thực hiện sớm để tránh gây ra biến chứng cho sức khỏe răng miệng. Hy vọng với những thông tin chi tiết trong bài, khách hàng đã hiểu rõ về nguyên nhân răng khôn gây xô lệch hàm, dấu hiệu nhận biết, tác hại và trường hợp nên nhổ bỏ răng khôn cũng như phương pháp khắc phục và điều trị.

Liên hệ ngay Nha khoa Quốc tế Việt Pháp qua số hotline: 0363.85.85.87 để được hỗ trợ tư vấn miễn phí về dịch vụ nhổ răng khôn và đặt lịch thăm khám bác sĩ nhanh nhất.

Để phản ánh về chất lượng dịch vụ tại phòng khám Nha khoa Quốc Tế Việt Pháp, quý khách hàng vui lòng liên hệ qua số tổng đài: 19006478.