Răng mọc kẹt nguy hiểm? Dấu hiệu, nguyên nhân và phương pháp xử lý hiệu quả

Răng mọc kẹt là tình trạng răng không có đủ chỗ trên cung hàm để mọc lên bình thường khiến răng có xu hướng mọc nghiêng, mọc ngang hoặc mọc kẹt, ngầm trong xương hàm. Khi răng mọc kẹt có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Sau đây hãy cùng Nha khoa Quốc tế Việt Pháp tìm hiểu về dấu hiệu, nguyên nhân cũng như mức độ nguy hiểm và phương pháp xử lý khi răng mọc kẹt.

1. Răng mọc kẹt và ngầm là gì?

Răng mọc kẹt và răng ngầm là những chiếc răng không thể xuyên qua nướu để mọc lên như những chiếc răng bình thường khác. Chúng bị kẹt lại trong xương hàm, nằm dưới nướu hoặc chỉ trồi lên một phần rồi dừng lại, không thể tiếp tục phát triển đúng hướng. 

Răng mọc kẹt là tình trạng chiếc răng đã bắt đầu trồi lên khỏi nướu, nhưng sau đó bị kẹt lại giữa chừng do cung hàm không đủ chỗ, răng mọc lệch hướng hoặc bị răng bên cạnh, xương hàm cản trở. Những chiếc răng này thường lộ một phần thân răng, dễ gây giắt thức ăn, viêm lợi, đau nhức kéo dài nếu không được can thiệp kịp thời.

Còn răng ngầm là những chiếc răng nằm hoàn toàn trong xương hàm hoặc dưới nướu, không trồi lên bề mặt nướu. Răng ngầm có thể tồn tại âm thầm trong thời gian dài mà không gây triệu chứng rõ ràng, nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ gây viêm nhiễm, tiêu xương, làm xô lệch răng kế cận hoặc ảnh hưởng đến khớp cắn.

Theo các bác sĩ răng hàm mặt, răng khôn là nhóm răng dễ gặp tình trạng mọc kẹt và ngầm nhất, tuy nhiên các răng khác như răng nanh, răng tiền hàm cũng có thể gặp vấn đề tương tự, đặc biệt ở những người có cung hàm hẹp hoặc răng mọc chen chúc.

Nhận biết sớm và hiểu đúng về răng mọc kẹt, răng ngầm giúp can thiệp kịp thời để giảm đau, ngăn ngừa biến chứng và bảo tồn cấu trúc răng – xương hàm, góp phần duy trì sức khỏe răng miệng lâu dài.

2. Các loại răng mọc kẹt, mọc ngầm thường gặp

Dưới đây là các loại răng mọc kẹt, mọc ngầm thường gặp nhất: 

• Răng mọc kẹt nằm ngang trong xương hàm, không có khả năng trồi lên trên nướu
• Răng mọc kẹt nghiêng về phía trước hoặc phía sau
• Răng mọc kẹt đâm vào răng kế cận dễ dẫn đến tiêu chân răng, sâu răng và viêm nha chu ở răng kế cận
• Răng mọc ngầm hoàn toàn trong xương, không có dấu hiệu trồi lên. Dạng này khó phát hiện, tiềm ẩn nhiều nguy cơ và cần chụp X-quang để xác định
• Răng mọc kẹt bán phần, tức là một phần lộ ra ngoài nướu, phần còn lại bị kẹt trong xương hàm hoặc bị nướu che phủ. Dạng này dễ gây viêm nhiễm nếu không vệ sinh đúng cách
• Răng mọc kẹt gần: Răng mọc nghiêng về phía trước, về phía răng số 7 (dạng thường gặp nhất, đặc biệt ở răng khôn hàm dưới). 
• Răng mọc kẹt xa: Răng nghiêng về phía sau cung hàm, ít gặp hơn nhưng vẫn có thể gây khó chịu và viêm nhiễm nếu không được theo dõi.
• Mọc kẹt thẳng đứng: Răng mọc thẳng đứng nhưng vẫn bị kẹt trong xương hàm, không thể trồi lên hoàn chỉnh do thiếu khoảng trống hoặc không đủ chiều cao xương hàm. 
• Mọc kẹt trong nướu: Là dạng bị nướu trùm lên và che phủ một phần thân răng. Dạng này dễ gây viêm nhiễm, sưng tấy và đau nhức.
• Mọc kẹt trong xương hàm: Đây là dạng nặng của răng mọc ngầm, toàn bộ răng bị xương hàm bao phủ hoàn toàn, không có đường mọc lên nướu. Xử lý dạng răng mọc kẹt này rất phức tạp, đòi hỏi kỹ thuật chuyên môn cao.

3. Nguyên nhân dẫn đến răng mọc kẹt/mọc ngầm 

Răng mọc kẹt/mọc ngầm thường do sự kết hợp của nhiều yếu tố, liên quan đến cấu trúc xương hàm, quá trình thay răng và thói quen sinh hoạt từ nhỏ. Dưới đây là những nguyên nhân dẫn đến tình trạng này:

• Thiếu chỗ trên cung hàm: Xương hàm nhỏ, không đủ khoảng trống cho răng mọc lên đúng vị trí khiến răng phải mọc lệch, nghiêng hoặc kẹt lại trong xương. Nguyên nhân này thường gặp ở răng khôn do chúng mọc muộn, khi các răng khác đã ổn định vị trí trên cung hàm. 
• Yếu tố di truyền: Bố mẹ có cấu trúc xương hàm hẹp, răng chen chúc hoặc tiền sử răng mọc kẹt thì con cái có nguy cơ cao gặp tình trạng tương tự.
• Răng mọc sai hướng: Trong quá trình phát triển, mầm răng có thể lệch hướng ngay từ đầu, khiến răng không mọc theo trục thẳng đứng mà bị nghiêng, nằm ngang hoặc đâm vào răng kế cận. Khi gặp lực cản từ xương hàm hoặc răng bên cạnh, chiếc răng này dễ bị kẹt lại và không thể trồi lên hoàn chỉnh trên cung hàm.
• U nang lợi (nướu): Sự xuất hiện của u nang quanh răng, nang thân răng hoặc các tổn thương mô nướu có thể cản trở đường mọc bình thường của răng. Những khối u này sẽ khiến răng mọc ngầm, kẹt đồng thời tiềm ẩn nguy cơ gây tiêu xương hoặc viêm nhiễm nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời.
• Ảnh hưởng từ răng sữa: Răng sữa mọc quá muộn hoặc rụng quá sớm đều có thể tác động đến hướng mọc của răng vĩnh viễn. Cụ thể:
  • Răng sữa rụng quá muộn: Răng vĩnh viễn không có chỗ trồi lên dẫn đến mọc lệch, mọc kẹt/ngầm
  • Răng sữa rụng quá sớm: Các răng bên cạnh nghiêng về vị trí răng sữa bị mất khiến răng vĩnh viễn mọc lệch hoặc kẹt lại trong xương hàm.
• Thói quen xấu từ nhỏ: Các thói quen xấu như mút tay, đẩy lưỡi kéo dài có thể làm cung hàm phát triển bất thường khiến răng không đủ không gian để mọc đúng vị trí, dẫn đến mọc lệch, mọc ngầm hoặc bị kẹt lại trong xương.
• Bệnh lý răng miệng hoặc chấn thương vùng hàm miệng, đặc biệt là trong giai đoạn phát triển cũng làm gián đoạn quá trình mọc răng bình thường, dẫn đến hiện tượng răng mọc lệch, kẹt hoặc mọc ngầm.

4. Dấu hiệu nhận biết răng mọc kẹt/mọc ngầm 

Khi răng mọc kẹt/mọc ngầm, răng miệng sẽ có những dấu hiệu sau đây:

• Đau nhức và khó chịu: Đây là dấu hiệu thường gặp, các cơn đau có thể âm ỉ, dai dẳng hoặc đau nhói từng cơn. Cơn đau nhức tăng lên khi ăn nhai, há miệng hoặc chạm vào vùng răng nghi ngờ đang mọc kẹt/mọc ngầm. Cảm giác đau nhức, khó chịu thường lặp đi lặp lại gây khó chịu cho khách hàng.
• Dấu hiệu bất thường của nướu: Khi răng bị mọc kẹt/ngầm không thể trồi lên, phần nướu sẽ bị kích thích và viêm gây sưng đỏ, đau nhức, thậm chí có thể xuất hiện túi lợi trùm lên răng. Trong một số trường hợp nướu có thể bị chảy máu, có mủ, gây mùi hôi khó chịu.
• Triệu chứng toàn thân: Một số trường hợp răng mọc kẹt/ngầm gây viêm nhiễm khiến khách hàng gặp một số vấn đề như sốt cao, mệt mỏi, chán ăn, đau đầu, nổi hạch vùng dưới cổ hoặc hàm. Triệu chứng này cho thấy tình trạng viêm đã lan rộng, cần điều trị và xử lý ngay. 
• Vấn đề vệ sinh và hơi thở: Răng mọc kẹt sẽ tạo ra các khe hở khiến việc vệ sinh khó khăn hơn, dẫn đến thức ăn dễ mắc kẹt, hơi thở có mùi, từ đó tăng nguy cơ sâu răng và viêm nha chu. 
• Trẻ nhỏ ở độ tuổi thay răng: Ở trẻ em, răng mọc kẹt thường biểu hiện qua các dấu hiệu như răng sữa chưa rụng nhưng răng vĩnh viễn đã mọc lệch phía trong hoặc phía ngoài, răng mọc chậm hơn so với độ tuổi, trẻ gặp cảm giác đau, chán ăn và mệt mỏi. 

5. Nguy cơ và biến chứng của răng mọc kẹt/ngầm 

Răng mọc kẹt/ngầm nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng trực tiếp đến các răng lân cận và sức khỏe răng miệng. Dưới đây là những nguy cơ và biến chứng thường gặp của răng mọc kẹt/ngầm:

• Phá hủy răng số 7 (răng kế cận): Đây là biến chứng thường gặp khi răng mọc ngầm, kẹt đâm vào răng số 7. Lâu dài tình trạng này sẽ dẫn đến tiêu xương vùng kẽ răng, tiêu chân răng số 7, sâu mặt răng số 7… từ đó răng số 7 yếu dần, lung lay, thậm chí phải điều trị tủy hoặc nhổ bỏ.
• Viêm nhiễm kéo dài: Răng mọc kẹt thường nằm dưới nướu hoặc bị lợi trùm, tạo thành khu vực trú ngụ của vi khuẩn và thức ăn. Hậu quả là gây viêm lợi trùm, sưng đau, mưng mủ và hôi miệng. Thậm chí một số trường hợp có thể gây áp xe, sưng vùng má.
• Tăng nguy cơ sâu răng, nha chu: Khi răng mọc kẹt/ngầm, nguy cơ bệnh lý sẽ tăng rõ rệt, khách hàng dễ gặp phải các vấn đề như: sâu răng, viêm nha chu, tụt lợi, cao răng, chảy máu nướu…
• Tổn thương dây thần kinh: Một số răng mọc kẹt/ngầm, đặc biệt là răng khôn hàm dưới, có thể gần cấu trúc dây thần kinh quan trọng, làm tăng nguy cơ tê bì, châm chích, giảm cảm giác…
• Ảnh hưởng cấu trúc hàm và khớp cắn: Răng mọc kẹt/ngầm có thể tạo lực đẩy và chèn ép kéo dài gây ra các tình trạng như xô lệch răng kế cạnh, sai khớp cắn, đau mỏi cơ hàm khi nhai.
• Hình thành nang hoặc u: Đây là biến chứng ít gặp nhưng vẫn có thể xảy ra khi răng mọc kẹt/ngầm lâu năm, dẫn đến hình thành nang quanh thân răng, tổn thương dạng u, từ đó khiến xương hàm bị tiêu âm thầm, đến khi phát hiện thì tổn thương đã lan rộng. 

6. Phương pháp xử lý và điều trị răng mọc kẹt 

Việc xử lý và điều trị răng mọc kẹt, mọc ngầm cần dựa vào vị trí răng, mức độ mọc kẹt cũng như các triệu chứng liên quan khác. Dưới đây là các phương pháp xử lý và điều trị răng mọc kẹt thường được bác sĩ chỉ định trong nha khoa:

• Theo dõi răng mọc ngầm: Thường được bác sĩ chỉ định khi răng mọc kẹt, ngầm không gây đau, viêm và không tạo áp lực lên răng kế cận, vị trí răng ổn định. Lúc này bác sĩ sẽ theo dõi đi kèm các chỉ định khác như khám và chụp phim định kỳ, hướng dẫn vệ sinh vùng răng phía sau để hạn chế viêm nhiễm.
• Phẫu thuật nhổ răng mọc ngầm: Chỉ định khi răng mọc ngầm có nguy cơ biến chứng, đã gây đau và viêm tái phát với các biểu hiện như: sưng đau kéo dài, mọc tỳ vào răng số 7, hơi thở có mùi hôi, răng khôn gây sai khớp cắn, đau hàm… 
• Kích thích cho răng mọc (Chỉnh nha): Thường chỉ định khi răng mọc kẹt ở trẻ em. Bác sĩ sẽ thực hiện các phương pháp như tạo khoảng trống trên cung hàm bằng niềng răng, kết hợp bộc lộ răng và gắn khí cụ để kéo răng mọc ra/xuống đúng vị trí. Phương pháp này giúp giữ lại răng thật, tối ưu thẩm mỹ và chức năng ăn nhai về lâu dài, đặc biệt có ý nghĩa với răng nanh – răng giữ vai trò quan trọng trên cung hàm.
• Sử dụng thuốc giảm đau tạm thời: Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc để giảm triệu chứng tạm thời, giúp khách hàng dễ chịu hơn trước khi điều trị triệt để. Tuy nhiên, khách hàng cần chú ý:
  • Đây chỉ là biện pháp tạm thời khi chưa thể can thiệp xử lý
  • Bác sĩ sẽ kê thuốc kháng viêm như ibuprofen, paracetamol…
  • Có thể kết hợp các cách hỗ trợ giảm đau, sưng như: chườm đá, súc miệng với nước muối ấm, ăn thức ăn mềm…

7. Khi nào cần đi khám nha khoa?

Răng mọc kẹt/mọc ngầm không phải lúc nào cũng đau dữ dội. Nhiều trường hợp chỉ âm ỉ, hôi miệng, hoặc răng vĩnh viễn chậm mọc… nên dễ bị bỏ qua cho đến khi viêm nhiễm bùng phát hoặc răng kế cận bị ảnh hưởng. Vì vậy, khách hàng vẫn cần theo dõi và cần đi khám bác sĩ nha khoa ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu sau đây: 

• Đau, sưng vùng răng nghi ngờ mọc kẹt, cơn đau lặp đi lặp lại nhiều lần, cảm giác đau tăng lên khi ăn nhai, há miệng 
• Hôi miệng kéo dài không rõ nguyên nhân, dù đã vệ sinh răng miệng thường xuyên
• Răng lâu không mọc dù đã quá tuổi: Đây có thể là dấu hiệu cho thấy răng đang mọc ngầm trong xương, bị kẹt, mọc lệch hoặc sai hướng
• Chuẩn bị niềng răng: Trước khi chỉnh nha nên kiểm tra răng mọc ngầm, mọc kẹt để đánh giá tổng quát tình trạng răng miệng và lên kế hoạch niềng răng an toàn. Bởi răng mọc kẹt có thể gây chen chúc, xô lệch, tạo ổ viêm… làm gián đoạn quá trình chỉnh nha.
• Trẻ em có dấu hiệu răng vĩnh viễn không mọc đúng thời điểm: Lúc này cha mẹ nên đưa bé đi khám để xác định đúng tình trạng răng mọc kẹt và can thiệp đúng thời điểm, hạn chế sai lệch khớp cắn về sau.

8. Lưu ý & phòng ngừa răng mọc kẹt

Răng mọc kẹt/mọc ngầm không xuất hiện đột ngột mà là kết quả của cả một quá trình. Vì vậy, khách hàng có thể phòng ngừa biến chứng này nếu duy trì thói quen theo dõi răng miệng đúng cách. Sau đây là những lưu ý quan trọng giúp phòng ngừa răng mọc kẹt: 

• Khám răng định kỳ 6 tháng/lần: Cách này giúp bác sĩ lấy cao răng, kiểm tra sâu răng đồng thời theo dõi răng mọc, nhất là vùng răng hàm và răng khôn từ đó phát hiện sớm dấu hiệu răng mọc lệch, mọc ngầm, mọc kẹt
• Theo dõi quá trình thay răng ở trẻ: Phụ huynh nên theo dõi sát quá trình thay răng ở trẻ nhỏ, trong đó chú ý các vấn đề như: trẻ thay răng đúng trình tự không, có tình trạng răng vĩnh viễn mọc lệch hay không… từ đó có biện pháp can thiệp phù hợp.
• Can thiệp sớm khi răng sữa không rụng: Với những trẻ đã quá tuổi thay răng nhưng răng sữa không rụng, cha mẹ nên đưa trẻ đến gặp bác sĩ để can thiệp đúng cách. Khi răng sữa không rụng, răng vĩnh viễn có thể mọc kẹt, mọc lệch do thiếu đường mọc, từ đó dẫn đến tình trạng răng mọc chen chúc, sai lệch khớp cắn sớm.
• Chụp phim kiểm tra trước chỉnh nha: Trước khi niềng răng, khách hàng cần yêu cầu chụp phim X-quang để phát hiện răng mọc kẹt, mọc ngầm, đánh giá hướng mọc và lên phác đồ niềng răng chính xác nhất.

Răng mọc kẹt, mọc ngầm là tình trạng phổ biến, xảy ra khi răng thiếu đường mọc, cung hàm không đủ không gian hoặc cản trở bởi bệnh lý răng miệng. Tình trạng răng mọc kẹt/ngầm nếu kéo dài có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe răng miệng. 

Hy vọng với bài viết trên khách hàng đã hiểu về răng mọc kẹt/ngầm, các loại răng mọc kẹt cũng như nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và phương án xử lý hiệu quả. Liên hệ ngay Nha khoa Quốc tế Việt Pháp qua số hotline: 0363.85.85.87 để được hỗ trợ tư vấn miễn phí về cách dịch vụ chăm socs sức khỏe răng miệng và đặt lịch khám bác sĩ nhanh nhất.

Để phản ánh về chất lượng dịch vụ tại phòng khám Nha khoa Quốc Tế Việt Pháp, quý khách hàng vui lòng liên hệ qua số tổng đài: 19006478.