Vị trí, quy trình 8 bước gắn mắc cài niềng răng chuẩn Y khoa

Cách gắn mắc cài niềng răng giữ vai trò rất quan trọng trong chỉnh nha bởi vì mắc cài là khí cụ giúp dịch chuyển răng về đúng vị trí trên cung hàm. Nếu gắn mắc cài sai kỹ thuật, răng sẽ dịch chuyển sai hướng và gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng như tiêu xương, tụt lợi… Tham khảo ngay bài viết dưới đây của phòng khám Nha khoa Việt Pháp để biết vị trí, quy trình và thời gian gắn mắc cài đúng chuẩn y khoa.

1. Giai đoạn chuẩn bị trước khi gắn mắc cài

Trước khi gắn mắc cài, bác sĩ sẽ thăm khám tổng thể tình trạng răng miệng, lên phác đồ điều trị, điều trị tổng quát và gắn khí cụ hỗ trợ (nếu cần) cho khách hàng. Các bước chuẩn bị này diễn ra như sau:

1.1. Bước 1: Bác sĩ thăm khám tổng quát tình trạng răng miệng

Để quá trình chỉnh nha và gắn mắc cài niềng răng diễn ra thuận lợi, bác sĩ sẽ thực hiện khám tổng quát tình trạng sức khỏe răng miệng để nắm chính xác các vấn đề mà khách hàng đang gặp phải. Tại bước này bác sĩ sẽ:

• Kiểm tra răng miệng tổng quát.
• Chỉ định chụp phim (thực hiện tại các cơ sở được cấp phép) để kiểm tra cấu trúc răng, xương hàm, khớp thái dương hàm, răng mọc ngầm hoặc thiếu răng bẩm sinh…
• Đánh giá chung về thẩm mỹ khuôn mặt, nụ cười và hàm răng của khách hàng.
• Nhập dữ liệu lâm sàng và hình ảnh vào phần mềm chỉnh nha chuyên dụng để phân tích và theo dõi.
• Trao đổi kỹ với khách hàng để nắm được nguyện vọng và mong muốn khi thực hiện chỉnh nha.

1.2. Bước 2: Lên phác đồ điều trị

Bác sĩ sẽ lên phác đồ điều trị cho khách hàng để làm căn cứ chỉnh nha sau này và lấy dấu hàm để thiết kế mắc cài. Cụ thể các bước thực hiện như sau:

• Dựa trên kết quả khám và phân tích dữ liệu, bác sĩ đưa ra lộ trình điều trị, chuẩn bị sơ đồ và thông số gắn mắc cài phù hợp để niềng răng hiệu quả. 
• Giải thích tình trạng sai hình hiện tại, các giải pháp điều trị có thể thực hiện, lộ trình điều trị, kết quả sau niềng, thời gian và chi phí điều trị cho khách hàng.
• Tư vấn cho khách hàng chọn lựa loại niềng răng có mức giá phù hợp.
• Ký hợp đồng cam kết điều trị chỉnh nha.
• Lấy dấu răng để kiểm tra cụ thể tình trạng răng và tạo mẫu hàm. Hiện nay, bác sĩ có thể sử dụng công nghệ Scan 3D để lấy dấu hàm mang lại thông tin có độ chính xác cao, không tốn nhiều công sức và giúp tiết kiệm thời gian cho khách hàng.

1.3. Bước 3: Điều trị tổng quát (nếu cần)

Trong một số trường hợp cần thiết, bác sĩ sẽ thực hiện điều trị tổng quát nếu khách hàng gặp phải các vấn đề về răng miệng, có ảnh hưởng đến quá trình chỉnh nha. Cụ thể:

• Điều trị các bệnh lý răng miệng như sâu răng, viêm lợi, viêm nha chu, viêm tủy hoặc nhổ răng trước khi niềng răng để không ảnh hưởng đến quá trình chỉnh nha.
• Lấy cao răng để làm sạch răng, loại bỏ mảng bám, ngăn ngừa vi khuẩn từ mảng bám tấn công gây ra các bệnh lý răng miệng.
• Có thể điều chỉnh hình dạng răng trước khi gắn mắc cài để tạo ra kết quả thẩm mỹ nhất.

1.4. Bước 4: Gắn khí cụ hỗ trợ (nếu cần)

Để quá trình gắn mắc cài diễn ra thuận lợi, bác sĩ có thể gắn thêm khí cụ hỗ trợ hoặc thiết kế mắc cài trước.

• Gắn khí cụ: Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể gắn thêm các khí cụ như thun tách kẽ, khâu niềng, khí cụ nong hàm để chuẩn bị cho quá trình đeo mắc cài thuận lợi hơn. Gắn khâu niềng răng có thể được thực hiện trước khi gắn mắc cài từ 1 – 2 tháng . Trường hợp hàm bị hẹp, bác sĩ sẽ sử dụng thêm các khí cụ nong hàm.
• Thiết kế mắc cài: Nếu gắn mắc cài gián tiếp, sau khi lấy dấu hàm, bác sĩ gửi thông số đến phòng Labo để thiết kế mắc cài phù hợp với từng khuôn hàm của khách hàng. Thời gian chế tác mắc cài thường mất khoảng 1 tuần.

>>> Xem thêm: Cắm vít niềng răng bao lâu thì tháo? 

2. Quy trình gắn mắc cài niềng răng

Quy trình gắn mắc cài niềng răng trong phương pháp niềng răng mắc cài kim loại hoặc sứ sẽ được bác sĩ thực hiện theo các bước cụ thể như sau:

2.1. Bước 1: Vệ sinh răng miệng

Trước khi gắn mắc cài, bác sĩ vệ sinh răng miệng sạch sẽ để vị trí đặt mắc cài không còn dính cặn bẩn hoặc nước bọt. Bác sĩ sẽ thực hiện các thao tác như sau: 

• Sử dụng banh miệng bằng nhựa để kéo hai bên má rộng ra.
• Bác sĩ vệ sinh răng miệng bằng dụng cụ chuyên dụng để loại bỏ các mảng bám trên bề mặt răng và  kẽ răng
• Đánh bóng nhẹ nhàng các bề mặt răng sẽ gắn mắc cài bằng chổi cước.
• Làm khô răng.

2.2. Bước 2: Etching men răng (đối với gắn mắc cài trực tiếp lên răng)

Etching men răng hay còn gọi là khắc acid, là quá trình sử dụng axit photphoric (H₃PO₄) hoặc các chất khác để loại bỏ lớp men răng mịn màng, tạo ra bề mặt thô trên răng giúp tăng khả năng bám dính của mắc cài lên bề mặt răng. Tại bước này bác sĩ sẽ:

• Bôi trực tiếp gel etching bằng acid H₃PO₄ nồng độ 37% lên bề mặt răng trong khoảng 20 giây để xói mòn men răng, tạo vi kẽ (lỗ trống trong ống ngà), độ nhám, tăng khả năng bám dính cho mắc cài. Đồng thời, Etching còn giúp làm sạch bề mặt, loại bỏ toàn bộ những chất vô cơ, mùn trên bề mặt răng.
• Rửa sạch răng với nước và hơi xịt mạnh để loại bỏ toàn bộ gel acid trên bề mặt răng.

2.3. Bước 3: Cô lập răng với môi trường nước bọt

Đây là bước quan trọng để răng không bị nước bọt tràn vào trong quá trình gắn mắc cài. Từ đó đảm bảo độ bền chắc của mắc cài sau khi gắn. Nếu không sẽ làm ảnh hưởng đến độ bền chắc của mắc cài được gắn. 

Thông thường bác sĩ sẽ cô lập răng bằng cách sử dụng banh miệng và bông gòn.

2.4. Bước 4: Bôi bonding (đối với gắn mắc cài trực tiếp)

Bôi bonding sẽ giúp tạo liên kết với composite gắn mắc cài và tăng bộ bám dính cho mắc cài. Trong bước này, bác sĩ sẽ làm các thao tác sau:

• Bôi một lớp bonding có chứa monomer lên bề mặt răng để bám vào các vi kẽ đã tạo ra khi etching. 
• Chiếu đèn quang trùng hợp.

2.5. Bước 5: Gắn mắc cài

Đây là thao tác quan trọng nhất mà khách hàng không nên bỏ qua khi tìm hiểu về cách gắn mắc cài niềng răng. Bác sĩ sẽ thực hiện gắn mắc cài theo các bước như sau:

• Bác sĩ sẽ đặt mắc cài (chất liệu kim loại, sứ hoặc pha lê) đã được bôi composite (đối với gắn trực tiếp) hoặc mắc cài trên khay (đối với gắn gián tiếp) lên trên bề mặt răng.
• Điều chỉnh vị trí chính xác theo 3 chiều không gian cho phù hợp với kế hoạch di chuyển răng đã được bác sĩ xác định từ trước.
• Gắn mắc cài đúng theo công thức và tình trạng răng hiện tại, đảm bảo vị trí chuẩn xác. Vị trí gắn có thể cao hơn vị trí giữa răng để tạo cung tròn lý tưởng.
• Lấy sạch chất gắn thừa bám trên răng để tránh tình trạng tích tụ mảng bám, cao răng, khó vệ sinh.

Lưu ý: Khi gắn mắc cài, bác sĩ sẽ tuân thủ nguyên tắc chính xác, vì thế thước đo đúng kỹ thuật luôn được sử dụng để tăng độ chính xác, tránh sai sót trong quá trình gắn mắc cài. Thông thường, tùy từng vị trí răng mà bác sĩ sẽ có cách đặt thước đo phù hợp. Chẳng hạn:.

• Đối với răng cửa: Thước đo phải đặt vuông góc (90 độ) so với mặt răng.
• Đối với răng nanh và răng hàm nhỏ: Thước đo phải đặt song song với mặt phẳng nhai.
• Đối với răng hàm lớn: Thước đo phải đặt song song với mặt phẳng nhai của từng răng.

2.6. Bước 6: Làm cứng keo dán

Bác sĩ chiếu đèn quang trùng hợp (đèn laser) để làm đông cứng composite, giúp giữ mắc cài chắc chắn trên răng trong suốt quá trình chỉnh nha. Từ đó đảm bảo khí cụ mắc cài hỗ trợ răng dịch chuyển về đúng vị trí trên cung hàm một cách tối ưu nhất.

2.7. Bước 7: Gắn dây cung vào mắc cài

Sau khi mắc cài đã được gắn chắc chắn và cố định lên từng bề mặt răng, dây cung sẽ được đặt vào rãnh của mắc cài. Giai đoạn đầu, bác sĩ có thể sử dụng dây cung nhỏ nhất để dàn đều răng.

2.8. Bước 8: Cố định dây cung 

Tùy theo phương pháp niềng răng mắc cài mà khách hàng lựa chọn, bác sĩ sẽ sử dụng thun hoặc nắp trượt tự động để cố định dây cung.

• Đối với niềng răng mắc cài truyền thống: Dây cung được cố định vào rãnh mắc cài bằng thun chuyên dụng (ligatures) 
• Đối với niềng răng mắc cài tự động: Bác sĩ chỉ cần đặt dây cung vào và các nắp trượt linh hoạt trên mắc cài sẽ tự động đóng lại.

2.9. Bước 9: Kiểm tra và điều chỉnh

Sau khi đã gắn mắc cài và dây cung xong, bác sĩ sẽ kiểm tra và điều chỉnh lại để đảm bảo hiệu quả chỉnh nha và sự an toàn cho khách hàng khi đeo niềng răng mắc cài.

• Bác sĩ kiểm tra xem mắc cài và dây cung đã được gắn đúng vị trí và chắc chắn chưa.
• Bẻ cong đuôi dây cung để tránh tình trạng dây cung thừa chọc vào má gây đau và khó chịu cho khách hàng.

>>> Đọc ngay: Đóng khoảng trong niềng răng mất bao lâu? 

3. Vị trí gắn mắc cài 

Việc xác định chính xác vị trí gắn mắc cài đóng vai trò quan trọng và ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả chỉnh nha. Vị trí gắn mắc cài được xác định dựa trên các nguyên tắc sau:

• Căn cứ vào phương pháp niềng răng mà khách hàng lựa chọn: Bác sĩ sẽ gắn mắc cài ở mặt trước của răng (khi niềng răng mắc cài mặt ngoài) hoặc phía sau thân răng (khi niềng răng mắc cài mặt trong).
• Vị trí gắn mắc cài so với thân răng: Vị trí gắn mắc cài sẽ không giống nhau giữa các khách hàng vì mỗi người có hàm răng khác nhau. Theo tiêu chuẩn niềng răng hiện nay, vị trí gắn mắc cài trên răng sẽ đặt cao hơn một chút thay vì chính giữa và tăng dần theo chiều cao của răng. Đảm bảo sau khi gắn mắc cài toàn hàm sẽ tạo thành một cung tròn, các rìa cắn của hàm trên sẽ tương đương với đường cong của môi dưới. 
• Tùy vào tình trạng và kích thước răng: Vị trí gắn mắc cài sẽ khác nhau dựa vào kích thước và tình trạng răng của mỗi người. Theo đó:
  • Nếu răng xoay trục, mắc cài được gắn lệch về phía xa hoặc gần để chỉnh xoay hiệu quả và tiết kiệm thời gian hơn. Nếu răng cửa bị xoay, bác sĩ gắn mắc cài xoay nhẹ để kiểm soát hiệu quả lực xoay răng. 
  • Nếu răng bị mẻ hoặc mòn, bác sĩ sẽ điều chỉnh vị trí mắc cài hợp lý thay vì chỉ dùng thước đo hoặc sơ đồ.
  • Nếu bị khớp cắn hở, đường cười ngang, bác sĩ sẽ gắn mắc cài sát lợi để đường cười cong và hài hòa hơn.
  • Nếu bị khớp cắn sâu, mắc cài được gắn gần về phía rìa cắn.
  • Nếu răng lệch lạc nhiều, mắc cài thường được gắn đảo ngược 180 độ theo chiều trên dưới.
  • Nếu răng hô, móm, khe thưa nhưng không cần xử lý quá đặc biệt, bác sĩ thường gắn mắc cài ở giữa thân răng.

Trên đây chỉ là nguyên tắc xác định vị trí mắc cài chung. Thực tế, hàm răng của mỗi người có những đặc điểm khác nhau nên bác sĩ sẽ có cách gắn mắc cài phù hợp nhất. Những bác sĩ chỉnh nha có chuyên môn giỏi, tay nghề cao và giàu kinh nghiệm sẽ tính toán và xác định vị trí gắn mắc cài chuẩn xác nhất. Từ đó đảm bảo hiệu quả chỉnh nha cao nhất cho khách hàng.

4. Thời gian gắn mắc cài

Thời gian gắn mắc cài thường kéo dài từ 10 – 45 phút/hàm, từ 20 – 90 phút/2 hàm tùy thuộc vào thao tác của bác sĩ, quá trình làm sạch bề mặt răng và tình trạng răng của mỗi người. Nếu bác sĩ lên phác đồ chi tiết, xác định chính xác vị trí gắn mắc cài thì thời gian sẽ nhanh chóng.

Trong một số trường hợp như khớp cắn sâu, sai lệch răng nặng…, bác sĩ có thể thực hiện gắn mắc cài một hàm trước, sau đó mới gắn mắc cài cho hàm còn lại. Thời gian gắn mắc cài cho hàm tiếp theo sẽ do bác sĩ chỉ định. 

5. Cảm giác sau khi gắn mắc cài và lưu ý

Sau khi gắn mắc cài, khách hàng cần lưu ý những điều sau đây để có thể giảm bớt cảm giác khó chịu và không gây ảnh hưởng đến quá trình chỉnh nha: 

• Cảm giác sau khi gắn mắc cài: Khi gắn mắc cài, khách hàng thường không cảm thấy đau mà chỉ ê nhẹ khi bác sĩ đánh bóng răng. Ngoài ra, có thể xuất hiện cảm giác vướng víu, khó chịu do môi, má bị đẩy ra ngoài và tiếp xúc với mắc cài. Răng sẽ ê buốt nhẹ khi dây cung được luồn vào rãnh mắc cài. Những cảm giác này sẽ khác nhau tùy vào tay nghề bác sĩ thực hiện và ngưỡng chịu đau của mỗi người.
• Giảm đau và khó chịu: Cảm giác khó chịu thường mất dần sau 3 – 5 ngày hoặc 1 tuần sau khi gắn mắc cài niềng răng. Nếu thấy đau nhức và khó chịu, khách hàng có thể áp dụng các cách giảm đau sau:
• • • Sử dụng sáp nha khoa bôi lên các phần góc cạnh của mắc cài để hạn chế va chạm với mô mềm (môi, má, nướu). 
    • Súc miệng bằng nước muối ấm giúp giảm đau và diệt khuẩn, lành thương nhanh, nhất là khi xuất hiện vết loét do cọ xát với mắc cài.
    • Chườm đá vào phần má tương ứng với vị trí đau để dịu bớt cơn đau.
    • Nếu đau quá, khách hàng có thể dùng thuốc giảm đau  theo hướng dẫn của bác sĩ.

• Vệ sinh răng miệng sạch sẽ: Khách hàng cần đánh răng nhất 2 lần/ngày vào buổi sáng và tối, sau khi ăn. Khi chải răng, khách hàng nghiêng bàn chải về phía lợi để làm sạch mảng bám, thức ăn còn sót lại ở cả trên và dưới mắc cài từ mặt ngoài đến mặt nhai và mặt trong khoảng 3 – 5 phút. Đồng thời, sử dụng thêm bàn chải kẽ răng, chỉ nha khoa, máy tăm nước, nước súc miệng, nước muối để vệ sinh sạch hơn.
• Chế độ ăn uống: Người niềng răng nên ưu tiên thực phẩm mềm, dễ nhai trong thời gian đầu vì răng đang nhạy cảm. Tránh ăn thức ăn quá cứng, dai, nóng hoặc lạnh, nhiều đường, nước uống có gas, hút thuốc lá để không làm tổn hại đến răng, khí cụ niềng và ngăn ngừa các bệnh lý răng miệng. Nên cắt nhỏ thức ăn để dễ nhai, tránh bung tuột mắc cài.
• Tái khám đúng hẹn: Trong mỗi buổi tái khám, bác sĩ sẽ theo dõi quá trình dịch chuyển của răng và điều chỉnh khi cần thiết. Nếu mắc cài bị bung, tuột, dây cung chọc vào môi má, khách hàng hãy liên hệ ngay với bác sĩ để được xử lý.
• Chuẩn bị tâm lý: Khách hàng nên chuẩn bị tâm lý và một tinh thần thoải mái, không nên quá lo lắng về cảm giác khó chịu và đau nhức sau khi gắn mắc cài để không ảnh hưởng đến quá trình chỉnh nha.

6. Giải đáp các câu hỏi thường gặp về cách gắn mắc cài khi niềng răng

Dưới đây là một số câu hỏi liên quan đến cách gắn mắc cài trong niềng răng thẩm mỹ đã được bác sĩ Nha khoa Việt Pháp giải đáp, khách hàng có thể tham khảo để hiểu rõ hơn về quy trình này

Gắn mắc cài có đau không?

Quá trình gắn mắc cài không gây đau nhức bởi vì khi gắn mắc cài, bác sĩ chỉ tác động vào bề mặt bên ngoài của răng một lực rất nhẹ mà không xâm lấn vào cấu trúc bên trong. Tuy nhiên, ngay sau khi gắn, lúc răng bắt đầu dịch chuyển, khách hàng sẽ cảm thấy đau nhức.

Gắn mắc cài niềng răng mất bao lâu?

Gắn mắc cài mất khoảng từ 10 – 45 phút/hàm, từ 20 – 90 phút/2 hàm tùy thuộc vào thao tay nghề bác sĩ và tình trạng răng của khách hàng. 

Gắn mắc cài trước hay sau khi nhổ răng?

Tùy vào tình trạng răng miệng của khách hàng mà bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ cụ thể là gắn mắc cài trước hay sau khi nhổ răng. Có những trường hợp bác sĩ sẽ gắn mắc cài trước sau đó mới nhổ răng để chân răng nong, dễ nhổ và ít gây đau nhức. Nhưng cũng có trường hợp bác sĩ sẽ nhổ răng trước sau đó mới gắn mắc cài. 

Trên đây là cách gắn mắc cài niềng răng theo đúng chuẩn y khoa thường được áp dụng tại các cơ sở nha khoa. Để đảm bảo quy trình gắn mắc cài chuẩn xác giúp quá trình chỉnh nha đạt kết quả cao, khách hàng nên niềng răng tại các cơ sở nha khoa uy tín.

Để được tư vấn miễn phí về niềng răng mắc cài và dịch vụ chăm sóc sức khỏe răng miệng toàn diện, khách hàng có thể liên hệ với Nha khoa Việt Pháp qua số điện thoại: 0363.85.85.87.

Riêng các vấn đề liên quan đến chất lượng dịch vụ tại Nha khoa Việt Pháp, khách hàng vui lòng liên hệ phản ánh qua số tổng đài: 19006478.